Omid MajdJournal of the stylistic of Persian poem and prose (JSPPP) 3060-56603060-61361710020240822Becoming a Sohail star or becoming a Saha star؟ Examining and criticizing the proverb and expressing its correct formستارۀ سهیل شدن یا ستارۀ سها شدن؟ بررسی و نقد ضرب‌المثل و بیان صورت درست آن6786745010.22034/bahareadab.2024.7450enRahmanZarePh.D. student, Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Shiraz, Shiraz, Iran.norahman.zare@hafez.shirazu.ac.irMohammadHossein KaramiProfessor of the Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Shiraz, Shiraz, Iran.yesMohamad.karami@saadi.shirazu.ac.irZahraRiahi ZaminProfessor of the Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Shiraz, Shiraz, Iran.noz.riahizamin@shirazu.ac.irZarrintajVarediProfessor of the Department of Persian Language and Literature, Faculty of Literature and Humanities, University of Shiraz, Shiraz, Iran.novaredi@shirazu.ac.irJournal Article20230927BACKGROUND AND OBJECTIVES: Proverbs or proverbs are short words in rhyme or prose that include an important and extensive part of the literature and social culture of the people. The use of proverbs is very common in popular culture. The content of proverbs is mostly moral, social concepts, advice, wisdom, politics, orders and life experiences. Proverbs are sometimes allegorical and summarized phrases from stories that, while short, have a deep and lingering meaning; And sometimes they are a compact of previous knowledge and wisdom. Considering that in most cases proverbs do not have a specific speaker and an obvious time of origin and have been passed down orally from one generation to another over the years, sometimes the speakers have made mistakes or deviations in their vocabulary when using them. The principle of the proverb is no longer compatible with its practical and old (original) meaning. In this research, we have tried to find the correct and original form of the proverb "The star of becoming easy". METHODOLOGY: The method of this research is based on document review and library studies. In this research, first, by referring to hundreds of important and reliable historical and literary works, we collected what was said about the stars Sohail and Saha in astronomy, literary images of poets, works of astronomers and commentators, and ancient Persian and Arabic proverbs. Then by categorizing and analyzing them, we have deduced the original form of the proverb. FINDINGS: In this research, by examining how the knowledge, beliefs and descriptions of the predecessors about the stars Sohail and Soha are reflected in the scope of the history of Persian culture and literature, the authors have shown that the star Sohail in ancient Persian literature is a symbol of brilliance and greatness, and this star is contrary to Saha, which is a symbol of wisdom and invisibility, has never been described with attributes such as rare and invisible, and it has not been used ironically, and contrary to what was known in recent centuries that Sohail blows once a year and is rarely seen, this night star It was seen many times and the ancients never considered it as a symbol of invisibility or rareness. CONCLUSION: Based on the findings, the authors of the article have come to the conclusion that according to evidence such as Naser Khusro"s poem, which compares the simultaneity of its fame and disappearance to the star of Saha, and the verses that compare its appearance to Sohail"s star, and its disappearance and rareness to the star of Saha. have attributed, the correct form of the proverb "the star of Sohail" is "the star of Soha".زمینه و هدف: مثل یا ضرب‌المثلها سخنانی کوتاه به نظم یا نثر هستند که بخش مهم و گسترده ای از ادبیات و فرهنگ اجتماعی مردم را در بر دارند. در فرهنگ عامه استفاده از ضرب‌المثلها بسیار رواج دارد. محتوای ضرب‌المثلها بیشتر مفاهیم اخلاقی، اجتماعی، پند و اندرز، حکمت، سیاست و دستورها و تجربه های زندگی است. ضرب‌المثلها گاه عبارتهایی تمثیلی و خلاصه شده از داستانها هستند که در عین کوتاهی معنایی ژرف و درنگ پذیر دارند؛ و گاهی نیز فشرده ای از دانشها و حکمتهای پیشینیانند. با توجه به اینکه در بیشتر موارد ضرب‌المثلها گویندۀ مشخص و زمان پیدایش آشکاری ندارند و در طول سالیان دراز به صورت شفاهی و سینه به سینه از نسلی به نسلی دیگر انتقال یافته اند، گاه گویندگان در به کاربردن آنها دچار اشتباه یا انحرافهایی در واژگان شده اند که موجب شده است اصل ضرب‌المثل دیگر با معنای کاربردی و کهن( اصلی) آن سازگاری نداشته باشد. در این پژوهش کوشیده ایم صورت درست و اصیل ضرب‌المثل« ستارۀ سهیل شدن» را به دست آوریم. روش: روش این پژوهش بر مبنای بررسی اسناد و مطالعات کتابخانه ای استوار است. در این پژوهش نخست با مراجعه به صدها اثر مهم و معتبر تاریخی و ادبی، به جمع آوری آنچه در نجوم احکامی و تصاویر ادبی شاعران و آثار منجمان و مفسران و ضرب‌المثلهای کهن فارسی و عربی دربارۀ ستارگان سهیل و سها گفته شده است پرداخته ایم. سپس با دسته بندی و بررسی و تحلیل آنها، صورت اصیل ضرب‌المثل را استنباط کرده ایم. یافته ها: در این پژوهش نگارندگان با بررسی چگونگی بازتاب دانشها، باورها و توصیفات پیشینیان دربارۀ ستارگان سهیل و سها در گسترۀ تاریخ فرهنگ و ادبیات فارسی نشان داده اند که ستارۀ سهیل در ادب فارسی کهن نماد درخشانی و بزرگی و به طبع آشکاری بوده و این ستاره برخلاف سها که نماد خردی و ناپیدایی است، هرگز با صفاتی چون کم پیدا و ناپیدا توصیف نشده و به کنایه از آن‌ها به کار نرفته است، و برخلاف آنچه در قرون متاخر شهرت یافته که سهیل سالی یک‌بار میدمد و به ندرت دیده میشود، این ستاره شبهای پیاپی بسیاری رویت میشده و پیشینیان هرگز آن را نماد ناپیدایی یا کم پیدایی نمیدانسته اند. نتیجه گیری: نگارندگان مقاله با توجه به یافته ها به این نتیجه رسیده اند که با توجه به قرائنی چون بیت ناصرخسرو که همزمانی معروفی و ناپیدایی خود را به ستارۀ سها تشبیه کرده و ابیاتی که پیدایی را به ستارۀ سهیل و ناپیدایی و کم پیدایی را به ستارۀ سها نسبت داده اند، صورت صحیح ضرب‌المثل« ستارۀ سهیل شدن»، « ستارۀ سها شدن» است.ستارۀ سهیل, ستارۀ سها, ستارۀ سهیل شدن, ضرب‌المثلSohail star, Soha star, The star of getting easy, proverbhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1668.pdfhttps://bahareadab.com/downloadPDF/1668.pdfhttps://bahareadab.com/article/ستارۀ سهیل شدن یا ستارۀ سها شدن؟ بررسی و نقد ضرب‌المثل و بیان صورت درست آنhttps://bahareadab.com/en/article/Becoming a Sohail star or becoming a Saha star؟ Examining and criticizing the proverb and expressing its correct form